Koniec wykupu mieszkań dla absolwentów. W Toruniu narasta spór o zasady programu

W Toruniu wraca temat programu „Mieszkanie dla absolwenta”. Miasto wstrzymało rozpatrywanie wniosków o wykup lokali komunalnych z bonifikatą, a radni mają zdecydować o uchyleniu dotychczasowych przepisów. Młodzi, organizacje społeczne i urzędnicy patrzą na sprawę zupełnie inaczej.

Program „Mieszkanie dla absolwenta” był oczkiem w głowie poprzedniego prezydenta Michała Zaleskiego. Miał być magnesem dla najlepszych: osób ze średnią powyżej 4,7, dorobkiem naukowym i zatrudnieniem w Toruniu. Przez lata obietnica była jasna. - Po pięciu latach absolwent będzie mógł zgłosić się do ZGM o zawarcie umowy na czas nieokreślony i wtedy będzie miał prawo do wykupienia lokalu na własność - opowiadała w 2020 roku dyrektor biura mieszkalnictwa Elżbieta Kowalska.

- To zachęta do tego, aby najlepsi absolwenci pozostali w naszym mieście i stanowili wsparcie dla toruńskich firm - deklarował Michał Zaleski.

Obecna administracja pod wodzą Pawła Gulewskiego zamierza jednak uchylić uchwałę z 2010 roku, która gwarantowała bonifikaty sięgające nawet 95 proc. Urząd Miasta już wstrzymał rozpatrywanie wniosków.

Stowarzyszenie „Młodzi dla Kujawsko-Pomorskiego” wystosowało petycję, w której wymienia skutki planowanych zmian. Ich zdaniem brak okresów przejściowych to cios w wiarygodność miasta. - Osoby biorące udział w programie tracą możliwość skorzystania z rozwiązania, które dla wielu z nich było kluczowym elementem - czytamy w petycji.

Społecznicy ostrzegają, że Toruń, który w ciągu ostatnich 20 lat stracił ponad 11 tys. mieszkańców, nie może sobie pozwolić na rezygnację z narzędzi zatrzymywania talentów bez przedstawienia alternatywy. - To działanie ma charakter wyprzedzający i nie wynika z bezpośredniego obowiązku prawnego. Jednocześnie może przynieść długofalowe skutki dla miasta: przyspieszyć odpływ młodych, osłabić lokalny rynek pracy i ograniczyć potencjał rozwojowy Torunia - alarmuje organizacja.

I na razie pod jej petycją podpisało się 49 osób.

Nie wszyscy jednak popierają postulaty absolwentów. Anna Zglińska, społeczniczka i działaczka partii Razem, pod postem stowarzyszenia na Instagramie zwraca uwagę na inny aspekt sprawiedliwości społecznej. - Tytuł waszej petycji wprowadza w błąd, program działa, tylko nie będzie wykupów – napisała Zglińska. - Jeśli gmina zdecydowałaby się sprzedawać lokale z bonifikatą, musiałaby zrezygnować z pieniędzy z BGK na remonty pustostanów i mieszkań komunalnych i socjalnych. No sorki, dla dobra publicznego można pojąć taką decyzję.

Jej zdaniem „wykup mieszkania z bonifikatą i zawiązanie wspólnoty mieszkaniowej jest rzeczywistym narzędziem awansu, ale dla osób najuboższych”. - Studia tym narzędziem być przestały, bo studiują dzieci z bogatszych rodzin lub osoby, które jeszcze nie zorientowały się, jak będzie im ciężko i będą zdane same na siebie bez normalnych stypendiów, akademików, stołówek. Stąd tyle drop-outów na uczelniach wyższych. Więc wykup z bonifikatą - dla mnie osobiście jest ok, ale stosowany z dużym namysłem i systemowo, jako narzędzie wychodzenia z biedy - tłumaczy działaczka.

Marcin Centkowski, rzecznik prezydenta Torunia, w oficjalnym stanowisku studzi emocje uczestników programu, twierdząc, że prawo do wykupu nigdy nie było gwarantowane z urzędu. - W tym programie nie ma mowy o tym, że ich uczestniczki czy uczestnicy będą mogli po upływie tego okresu jakby 'z automatu' wykupić mieszkanie z bonifikatą. Mają prawo do złożenia wniosku o wykup mieszkania z zasobu gminnego, jak inne osoby ubiegające się o przyjęcie takiego rozwiązania - wyjaśnia rzecznik.

Przypomina, że zasady otrzymania mieszkania z zasobu gminnego w ramach programu "Mieszkanie dla absolwenta" stanowią m.in., że umowy najmu lokali mieszkalnych z absolwentami w ramach programu są zawierane na okres maksymalnie dziesięciu lat, jednak nie dłużej niż na czas trwania zatrudnienia lub prowadzenia jednoosobowej działalności gospodarczej. - Po upływie dziesięciu lat na wniosek absolwenta, po uzyskaniu pozytywnej opinii Komisji Mieszkaniowej oraz merytorycznej Komisji RMT, Gmina będzie mogła zawrzeć umowy najmu na czas nieoznaczony - tłumaczy Centkowski.

Na poziomie administracji rządowej trwają obecnie zaawansowane prace legislacyjne zmierzające do systemowego ograniczenia lub zniesienia możliwości udzielania bonifikat przy sprzedaży lokali komunalnych. - Przewiduje się, że nowe regulacje wejdą w życie z początkiem 2027 roku. Warto podkreślić, że zgodnie z informacjami przekazanymi z Ministerstwa Rozwoju i Technologii, przyznawanie samorządom środków z Funduszu Dopłat na remonty oraz budowę nowych zasobów mieszkaniowych będzie bezpośrednio uzależnione od ograniczenia sprzedaży mieszkań z bonifikatą - wyjaśnia.

Okazuje się, że środki uzyskiwane ze sprzedaży mieszkań komunalnych nie pokrywają potrzeb w zakresie remontowanego obecnie zasobu gminnego. W związku z tym gmina pozyskuje na ten cel pieniądze z budżetu państwa. - Tylko w 2025 roku na budowę i remont pustostanów miasto pozyskało środki w wysokości ponad 134 mln zł. Dla nas jest to kwestia priorytetowa. Nieekonomicznym zatem jest sprzedaż mieszkań komunalnych przy tak dużych zgłaszanych przez mieszkańców potrzebach mieszkaniowych - corocznie wpływa do nas ponad 400 nowych wniosków mieszkańców o najem komunalny - mówi Centkowski.

Jeśli 30 kwietnia radni przyjmą nową uchwałę, domyślną ceną sprzedaży lokalu będzie jego wartość rynkowa.

Autor: Grzegorz Giedrys

Chcesz być na bieżąco z informacjami z Torunia i okolic? Obserwuj nas na Facebooku oraz Instagramie.